Italianët filluan të votojnë të dielën në një referendum dy-ditor mbi reformat që kryeministrja Giorgia Meloni thotë se do ta bëjnë gjyqësorin më të pavarur, por që kritikët argumentojnë se do të bëjnë të kundërtën. Qendrat e votimit u mbyllën në orën 23, për tu rihapur sërish nesër në orën 7 të mëngjesit dhe do të mbyllen në orën 15:00. Deri në orën 19% pjesëmarrja ishte gati 39% dhe konsiderohet si më e lartë mes referendumeve të mbajtura dy vitet e fundit. Qeveria e djathtë ekstreme e Melonit dëshiron të ndryshojë kushtetutën e Italisë për të ndarë rolin e gjyqtarëve dhe prokurorëve dhe për të reformuar organin e tyre mbikëqyrës. Ajo thotë se plani është thelbësor për të garantuar paanshmërinë dhe për të përmirësuar funksionimin e sistemit të drejtësisë që po shkatërrohet në Itali.Do ta bëjë atë “më moderne, më meritokratike, më autonome, më të përgjegjshme dhe mbi të gjitha, të lirë nga kufizimet politike”, tha Meloni në një deklaratë. Por kritikët e dënojnë atë si një rrëmbim pushteti politik që nuk arrin të adresojë sfidat e vërteta, nga gjyqet shumëvjeçare deri te mbipopullimi i burgjeve. Meloni dhe ministrat e saj kanë sulmuar vazhdimisht vendimet e gjyqësorit me pretendimet se janë shumë të buta, veçanërisht për çështjen e emigracionit. Reforma e tyre ka shkaktuar kundërshtim të fortë brenda gjyqësorit, me më shumë se 80 përqind të anëtarëve të Shoqatës Kombëtare të Magjistratëve të Italisë që organizuan një grevë njëditore vitin e kaluar. Pjesa më përçarëse e reformës përfshin ndryshimet në Këshillin e Lartë të Gjyqësorit (KSK), një organ mbikëqyrës dhe disiplinor, anëtarët e të cilit zgjidhen nga kolegët e tyre dhe parlamenti. Reforma do ta ndante CSM-në në dy këshilla, një për gjyqtarët dhe një për prokurorët, dhe do të krijonte një gjykatë të re disiplinore me 15 anëtarë. Anëtarët do të tërhiqeshin me short, jo më nga kolegët e tyre, me tre anëtarë të gjykatës të zgjedhur nga presidenti i Italisë dhe tre nga një listë juristësh me përvojë të miratuar nga parlamenti. Pjesa e dytë e reformës do t’i pengonte gjyqtarët dhe prokurorët publikë të kalonin nga një funksion në tjetrin, duke adresuar shqetësimet se marrëdhëniet tepër të ngrohta midis dy grupeve dëmtojnë të pandehurit.