Top News – Presidenti më jetëgjatë i SHBA-së / Shuhet në moshën 100 vjeçare Jimmy Carter
30/12/2024 12:08

Ish-Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Jimmy Carter vdiq të dielën në moshën 100 vjeçare. Presidenti më jetëgjatë amerikan vdiq në shtëpinë e tij në qytetin e vogël Plains të Xhorxhias, ku ai dhe gruaja e tij, Rosalynn, e cila vdiq në moshën 96 vjeçare në nëntor 2023, kaluan pjesën më të madhe të jetët e tyre, njoftoi Qendra Carter. Në një deklaratë thuhej se ai vdiq i qetë, i rrethuar nga familja e tij. Pas një mandati në Shtëpinë e Bardhë, Presidenti i 39-të i Shteteve të Bashkuara, u angazhua për kauza të ndryshme nga shëndetësia tek demokracia globale dhe të tjera. Kur Jimmy Carter bëri betimin më 20 janar të vitit 1977, ai premtoi një “qeverisje të mirë, ashtu si populli amerikan”. "Nuk mund të ketë detyrë më fisnike dhe më ambicioze për Amerikën, në këtë ditë të një fillimi të ri, sesa të ndihmojë formimin e një bote të drejtë dhe paqësore”, tha ai. Një bote që ai vazhdoi t’i kontribuojë përtej mandatit të tij të vetëm në Shtëpinë e Bardhë, duke u bërë laureat i Çmimit Nobel për Paqe. Ai është themelues i qendrës Carter, një organizatë globale jofitimprurëse, misioni i së cilës është “përhapja e paqes dhe shpresës, si dhe luftimi i sëmundjeve”. Carter lindi në Plains të Xhorxhias më 1924. Ai u diplomua nga Akademia e Marinës amerikane më 1946, duke shërbyer si oficer nëndetëseje para se të kthehej në Plains më 1953 për të drejtuar fermën e familjes pas vdekjes së babait të tij. Ish-presidenti hyri në politikë gjatë lëvizjes për të drejtat civile të viteve 1960. Ai shërbeu dy mandate si ligjvënës në Xhorxhia para se të bëhej guvernator i shtetit më 1971. Nga një guvernator jo shumë i njohur i jugut në 1971, ai u bë në kandidati fitues i zgjedhjeve presidenciale më 1976, pasi mposhti republikanin Gerald Ford. Ndërmjetësimi i marrëveshjeve në “Camp David” më 1979 dhe traktati përfundimtar i paqes mes Egjiptit dhe Izraelit ishte kulmi i presidencës së tij. Ai negocioi edhe një traktat që i ktheu Panamasë kontrollin e Kanalit të Panamasë dhe vendosi lidhje të plota diplomatike me Republikën Popullore të Kinës. Por, revolucioni islamik i vitit 1979 në Iran ndryshoi kursin e presidencës së tij. Protestat e udhëhequra nga klerikët shiitë rrëzuan udhëheqësin iranian të mbështetur nga SHBA. Më vonë militantët sulmuan ambasadën amerikane në Teheran, duke marrë peng 66 amerikanë. Në fund të nëntorit, 13 pengje u liruan. Në prill të vitit 1980, Karter autorizoi një operacion ushtarak për të liruar pengjet tjera. Operacioni dështoi dhe tetë pjesëtarë të ushtrisë amerikane vdiqën. Carter u përball edhe me sfida të brendshme. Inflacioni dhe shkalla e papunësisë dëmtuan ekonominë, çka ndikoi në humbjen e tij në zgjedhjet e vitit 1980 ndaj republikanit Ronald Reagan. Më 20 janar të vitit 1981, ditën e inaugurimit të Reaganit, Irani liroi pengjet amerikane. Carter, u kthye në vendlindjen e tij për të planifikuar angazhimin pas-presidencial.

Top Channel/ Londra nën tymin e zi, zjarr masiv pranë Wembley-t, 125 zjarrfikës në betejë me flakët
28/08 21:27
Top Channel/ Tragjedi në Nepal, përmbytjet bëjnë mbi 500 viktima, 977 persona rezultojnë të zhdukur
28/08 21:26
Top Channel/ Mision në Moskë, kreu i CIA-s udhëton me C-17, avioni kishte kapsulën e klasifikuar
28/08 21:25
Top News – ‘Ekskursioni’ i Trump në Iran shkoi keq / 6 muaj luftë, kriza të reja në horizont
28/08 15:27
Top News – Emigrantët gati për një ‘pushtim’ të ri / Kampi në flakë, rikthehen përleshjet në Ceuta
28/08 15:03
Top News – Mobilizon 600 mijë trupa këtë vit / Rusia ‘forcon’ ushtrinë, 1.4 milionë viktima në luftë
28/08 14:41
Top News – Avionët grekë F-16 kapin dronin turk. Tensione në Egje, Athina akuzon Ankaranë
28/08 14:38
Top News – Njerëzit vrapojnë për në vende të larta / Shpërthen liqeni në kufirin Nepal-Kinë
28/08 14:36
Top News – Urdhërohen banorët të largohen / Ukraina: Rusët po vijnë, rrezikohet Khersoni
28/08 13:35
Top News – Do i ndryshojë emrin Atlantikut e Paqësorit/ Trump s’ndalet, ‘i rrëmben’ liqenin Kanadasë
28/08 13:27
Top News – Eklips spektakolar i Hënës…Sateliti ynë bëhet i kuq, spektakli vazhdon në qiell
28/08 13:22
Top News – Ajatollahu i zhdukur për gjashtë muaj / I shfytyruar e gjymtuar, kush e ka parë Khamenein
28/08 13:14
Top Channel/”Cunami nga qielli”, si ndodhi katastrofa në Nepal? “Vala arriti 200 metra lartësi”!
28/08 12:08
Top News – Diplomacia e luftës me Iranin…Tani e përqendruar vetëm te Ngushtica e Hormuzit
28/08 11:54
Top News – Putin nuk do ta sulmojë NATO-n / Trump siguron pas vizitës së shefit të CIA-s në Moskë
28/08 11:46
Top News – Një cunami i ri brenda 48 orësh / Frikë për një përmbytje të dytë vdekjeprurëse
28/08 11:43
Top News – Mbreti i Norvegjisë ndahet nga jeta / Vdes në moshën 89 vjeçare pas 35 vitesh në fron
28/08 11:37
Top Channel/Lavrov: Gati për propozime të reja mbi fundin e konfliktit!Trump: Nuk e sulmojnë NATO-n!
28/08 11:28
Top News – Vdes ‘Kasapi i Bosnjes’. Ndërron jetë në burgun e Hagës, Ratko Mlladiç
27/08 22:30
Top Channel/ SHBA godet rrjetin kinez të spiunazhit kibernetik, në shënjestër NASA
27/08 22:11