Vdekja e Hulk Hogan në moshën 71-vjeçare riktheu vëmendjen te një prej realiteteve më të errëta të wrestling-ut profesionist: numri i lartë i yjeve që kanë humbur jetën në mosha shumë të reja.
Nga sëmundjet e zemrës te abuzimi me ilaçet, traumat e përsëritura në kokë dhe një kalendar brutal me qindra ditë në rrugë, trupi i shumë prej legjendave të ringut ka paguar një çmim të jashtëzakonshëm.
Hogan, emri që për dekada u bë sinonim i wrestling-ut amerikan, ndërroi jetë më 24 korrik 2025, në moshën 71-vjeçare, pas një arresti kardiak.
Në pamje të parë, 71 vjeç mund të duket një moshë e avancuar për një sportist. Por në botën e wrestling-ut, ku shumë prej yjeve kanë vdekur para se të mbërrinin në të 50-at apo 60-at, jetëgjatësia e Hoganit ishte pothuajse një përjashtim.
Zemra, një prej problemeve kryesore
Historia e wrestling-ut është e mbushur me emra të mëdhenj që kanë humbur jetën nga probleme kardiovaskulare.
Eddie Guerrero ndërroi jetë në vitin 2005, vetëm 38 vjeç, si pasojë e një insuficience akute kardiake të lidhur me sëmundjen aterosklerotike kardiovaskulare.
Andre the Giant, gjiganti i dashur i ringut, i cili ishte rreth 2.24 metra i gjatë dhe peshonte rreth 235 kilogramë, vdiq në moshën 46-vjeçare nga insuficienca kardiake.
Ndër viktimat më të reja ishte edhe Bray Wyatt, i cili ndërroi jetë në vitin 2023, vetëm 36 vjeç. Vdekja e tij u lidh me një infarkt, ndërsa infeksioni me COVID-19 kishte përkeqësuar gjendjen e tij shëndetësore.
Edhe Randy Savage, një nga figurat më të njohura të epokës së artë të wrestling-ut dhe ish-ortaku i Hoganit, vdiq në moshën 58-vjeçare. Sipas autopsisë, ai kishte sëmundje të zemrës dhe pësoi një ngjarje kardiovaskulare ndërsa ishte duke drejtuar makinën.
Një studim alarmues
Një studim i publikuar në vitin 2014 nga studiues të Eastern Michigan University analizoi jetëgjatësinë e wrestlerëve profesionistë dhe gjeti rezultate shqetësuese.
Sipas studimit, wrestlerët e moshës 25 deri në 49 vjeç kishin rreth 4.5 herë më shumë gjasa për të vdekur sesa popullsia e përgjithshme. Rreth 16% e vdekjeve të analizuara ndodhën para moshës 50-vjeçare.
Edhe grupmosha 45-54 vjeç rezultoi me një rrezik shumë më të lartë të vdekjes së parakohshme krahasuar me popullsinë e përgjithshme.
Problemet kardiovaskulare rezultuan ndër shkaqet kryesore të vdekjeve të parakohshme, ndërsa përdorimi i substancave dhe ilaçeve ishte një tjetër faktor i rëndësishëm.
300 ditë në vit në rrugë
Një prej faktorëve që e bën wrestling-un veçanërisht të vështirë është mungesa e një pushimi të vërtetë sezonal.
Në dekadat e kaluara, shumë wrestlerë kalonin më shumë se 300 ditë në vit në rrugë, duke udhëtuar nga një qytet në tjetrin dhe duke performuar vazhdimisht.
Trupi përballej me goditje, dëmtime, operacione dhe dhimbje kronike, ndërsa sportistët shpesh duhej të vazhdonin të performonin edhe kur nuk ishin plotësisht të rikuperuar.
Pas vdekjes së Scott Hall në vitin 2022, ish-kolegët e tij Bret Hart dhe Kevin Nash folën hapur për pasojat e këtij ritmi.
Hart argumentoi se rutina e wrestling-ut me mbi 300 ditë punë në vit kishte qenë jashtëzakonisht e rëndë për brezin e tij. Nash e përshkroi atë periudhë si një “mulli” që kishte lënë gjurmë të thella fizike dhe psikologjike te shumë prej wrestlerëve.
25 operacione në një dekadë për Hulk Hogan
Edhe vetë Hogan ishte një shembull ekstrem i dëmit fizik të shkaktuar nga dekadat në ring.
Në vitin 2024, ai deklaroi se kishte kryer rreth 25 operacione gjatë dhjetë viteve, prej të cilave 10 në shpinë. Ai kishte zëvendësuar gjithashtu të dyja gjunjët dhe të dyja ijet dhe kishte kryer ndërhyrje në shpatulla dhe pjesë të tjera të trupit.
Problemet nuk ishin vetëm fizike. Hogan kishte folur publikisht edhe për përdorimin e qetësuesve për të përballuar dhimbjet kronike dhe për një periudhë varësie nga ilaçet kundër dhimbjeve.
Në një intervistë, ai kishte shpjeguar se wrestlerët shpesh përpiqeshin të vazhdonin pavarësisht dhimbjeve, duke iu drejtuar alkoolit dhe ilaçeve për të përballuar ritmin.
Në rastin e tij, dekadat e dëmtimeve kishin lënë pasoja pothuajse në të gjithë trupin.
Steroidet dhe qetësuesit
Për shumë vite, përdorimi i substancave ka qenë një problem i njohur në wrestling.
Hogan dëshmoi në vitin 1994 në një çështje gjyqësore se kishte përdorur steroidë anabolikë gjatë viteve 1980, jo vetëm për të ndërtuar masën muskulore, por edhe për të përshpejtuar rikuperimin nga dëmtimet dhe për të vazhduar të performonte.
Steroidet anabolike lidhen me një sërë rreziqesh shëndetësore, përfshirë tensionin e lartë të gjakut, mpiksjen e gjakut dhe probleme të zemrës.
Ndërkohë, përdorimi afatgjatë ose abuziv i qetësuesve mund të krijojë një tjetër cikël të rrezikshëm, veçanërisht kur kombinohet me alkool dhe substanca të tjera.
Studimi i vitit 2014 argumentonte se përdorimi i dozave të larta të disa ilaçeve kundër dhimbjeve mund të përkeqësonte hipertensionin dhe të rriste rrezikun për probleme të zemrës dhe veshkave.
Një tjetër plagë: dëmtimet në kokë
Problemet kardiovaskulare dhe përdorimi i substancave nuk janë të vetmet shqetësime.
Wrestlerët kanë pësuar për dekada goditje të përsëritura në kokë dhe tronditje cerebrale, shpesh duke vazhduar ndeshjen edhe pas dëmtimeve.
Rasti më i tmerrshëm është ai i Chris Benoit, i cili në vitin 2007 vrau bashkëshorten Nancy dhe djalin e tyre 7-vjeçar Daniel, përpara se të vriste veten.
Pas vdekjes së tij, ekzaminimet e trurit zbuluan dëmtime të rënda të lidhura me goditjet e përsëritura në kokë. Studimet mbi dëmtimet traumatike të trurit kanë lidhur ekspozimin e përsëritur me probleme njohëse, depresion dhe rritje të rrezikut për vetëvrasje.
Edhe Chyna, emri i vërtetë Joanie Laurer, vdiq në vitin 2016, në moshën 46-vjeçare, nga mbidoza e alkoolit dhe ilaçeve me recetë. Pas vdekjes së saj u ngritën gjithashtu pyetje mbi një dëmtim të mundshëm kronik traumatik të trurit, megjithëse rezultatet e testimeve nuk u bënë publike.
Një trup që paguan çmimin e famës
Një prej problemeve të wrestling-ut është edhe masa trupore.
Studimi i vitit 2014 gjeti se 98% e wrestlerëve të analizuar kishin një indeks të masës trupore nga mbipesha deri te obeziteti morbid. Studiuesit argumentuan se masa trupore ishte e lidhur me rrezikun e vdekjes dhe se wrestlerët me obezitet morbid ishin veçanërisht të ekspozuar.
Në dekadat e kaluara, presioni për të pasur një fizik masiv, të fortë dhe spektakolar ishte pjesë e rëndësishme e industrisë. Sot, megjithatë, gjërat kanë ndryshuar.
Promovimet moderne kanë vendosur rregulla më të forta për shëndetin e sportistëve, testimin për substanca dhe kontrollet mjekësore.
WWE krijoi në vitin 2006 një program të posaçëm për mirëqenien e talenteve, i cili përfshin kontrolle kardiovaskulare, vlerësime të funksionit të trurit dhe testime për përdorimin e substancave.
Rasti i Bryan Danielson, i njohur më parë si Daniel Bryan, tregon gjithashtu se si qasja ndaj dëmtimeve të kokës ka ndryshuar. Ai u detyrua të tërhiqej përkohësisht nga WWE në vitin 2016 pasi kishte pësuar të paktën 10 tronditje cerebrale gjatë karrierës së tij, përpara se të merrte më vonë lejen për t’u rikthyer.
Edhe John Cena ka theksuar se industria është bërë më profesionale dhe se wrestlerët e sotëm kujdesen më shumë për shëndetin e tyre. Por për brezin e vjetër, dëmi është tashmë i bërë.
Një trashëgimi që ka një çmim të lartë
Nga Eddie Guerrero te Andre the Giant, Randy Savage, Chyna, Bray Wyatt dhe Hulk Hogan, historia e wrestling-ut është e mbushur me yje që lanë pas një trashëgimi të jashtëzakonshme, por shpesh paguan një çmim të rëndë fizik dhe psikologjik.
Vdekja e Hoganit nuk ishte thjesht fundi i një karriere legjendare. Ajo riktheu edhe një pyetje të vjetër: sa duhet të sakrifikojë trupi i një sportisti për të krijuar një ikonë?
Wrestling-u mund të jetë spektakël, por dëmtimet, operacionet, dhimbjet dhe pasojat afatgjata për shumë prej atyre që kanë kaluar jetën në ring kanë qenë krejtësisht reale.
Top Channel
