A do të ishe ndryshe po të ishe rritur në një vend tjetër? Çfarë thotë shkenca?

Sipas kërkimeve në psikologji dhe shkencat sociale, gjenetika luan një rol të rëndësishëm në formësimin e individit, por nuk është faktori i vetëm përcaktues.

ADN-ja e çdo njeriu është unike dhe nuk ndryshon në varësi të vendit ku jetojmë, megjithatë mënyra se si këto predispozita shfaqen ndikohet ndjeshëm nga mjedisi, kultura dhe përvojat e jetës.

Një analizë e gjerë e studimeve mbi binjakët, që përfshiu miliona persona, ka treguar se rreth 50% e dallimeve mes njerëzve shpjegohen nga gjenetika, ndërsa pjesa tjetër lidhet me faktorë mjedisorë dhe socialë.

Veçanërisht tiparet e personalitetit, si mënyra e të menduarit, komunikimi dhe sjellja, ndikohen fort nga shoqëria dhe kultura ku rritemi.

Psikologët ndërkulturorë theksojnë se kultura formëson mënyrën se si individët e perceptojnë veten dhe botën përreth. Në shoqëritë perëndimore, njerëzit priren ta përkufizojnë veten përmes cilësive personale dhe arritjeve individuale, ndërsa në kultura të tjera theksi vihet më shumë te marrëdhëniet, komuniteti dhe konteksti social.

Studimet tregojnë gjithashtu se faktorë si bindja ndaj autoritetit, niveli i ekstrovertizmit dhe stili i komunikimit ndryshojnë ndjeshëm nga një kulturë në tjetrën. Këto dallime lidhen me mënyrën se si përvojat e përditshme formësojnë trurin dhe forcojnë rrugët nervore me kalimin e kohës.

Megjithatë, ekspertët theksojnë se identiteti nuk është rezultat i një faktori të vetëm. Ai formohet nga një ndërthurje komplekse mes natyrës dhe edukimit. Gjenet krijojnë bazën, por mjedisi përcakton mënyrën se si ato zhvillohen dhe shfaqen.

Studiuesit bien dakord se vendi ku rritemi nuk na përcakton plotësisht, por luan një rol kyç në mënyrën se si bëhemi ata që jemi, duke ndikuar në personalitetin, sjelljen dhe mënyrën si e shohim botën.(Tar)

Top Channel