Situata politike në Venezuelë dhe rrëzimi i Maduros, analiza nga DW: A është Machado humbësja në lojën e pushtetit?

16/01/2026 09:10

Liderja e opozitës venezueliane u takua me Donald Trump-in në Uashington dhe ia dha atij medaljen e Çmimit Nobel për Paqe. Por a ka dështuar tashmë strategjia e saj e afrimit pa kushte me Trumpin?

Donald Trump natyrisht u kënaq me certifikatën e lindjes të gjyshit të tij, Friedrich Trump, nga Kallstadt, e cila iu dorëzua nga Kancelari gjerman Friedrich Merz.

Çmimi i ri i Paqes i FIFA-s, i dorëzuar nga presidenti i Shoqatës Ndërkombëtare të Futbollit, Gianni Infantino, gjithashtu e la dukshëm të kënaqur presidentin amerikan. Ai u entuziazmua vërtet nga “dhurata e vogël” e Katarit: një Boeing 747 me vlerë rreth 400 milionë dollarë si një mundësi për avionin e ri presidencial që të zëvendësonte Air Force One-in e tij.

Por të gjitha këto dhurata zbehen në krahasim me atë që bëri liderja e opozitës venezueliane, María Corina Machado. Ajo i dorëzoi Donald Trumpin medaljen e artë të të lakmuarit Çmim Nobel për Paqe.

“Kam dëgjuar se ajo dëshiron ta bëjë këtë, do të ishte një nder i madh,” kishte thënë Trumpi për rrjetin amerikan Fox News para takimit me Machadon. Por jo pa hedhur një thumbim ndaj Komitetit Nobel në Oslo: sidoqoftë kjo është “turp i madh për Norvegjinë” që ma dha çmimin menjëherë, tha Trump.

Komiteti deklaroi se, sipas Nenit 10 të statutit, një Çmim Nobel nuk mund të ndahet ose të transferohet te persona të tjerë, dhe se vendimi për ta dhënë atë është përfundimtar dhe i pakthyeshëm. María Corina Machado e mori çmimin në dhjetor “për angazhimin e saj ndaj të drejtave demokratike të popullit venezuelian”, pa asnjë mundësi shkëmbimi ose transferimi.

Çmimi Nobel për Paqe: pse ka diskutime për María Machado-n

Shumë njerëz, veçanërisht në Venezuelë, tani pyesin veten: çfarë nuk shkon me Machado-n që ajo është e gatshme t’i dhurojë çmimin më të rëndësishëm në botë, edhe pse vetëm simbolikisht, personit më të fuqishëm në botë? Dhe kjo pasi Trumpi e poshtëroi atë para gjithë botës pas ndryshimit të pushtetit në Venezuelë, duke e përshkruar Machado-n si një “grua të mirë” por një që “nuk gëzon mbështetjen apo respektin e vendit”, dhe duke mbështetur në vend të kësaj vazhdimësinë dhe presidenten e përkohshme Delcy Rodríguez.

“María Corina Machado është pa dyshim humbësja e madhe në luftën për pushtet në Venezuelë,” i tha DW-së Renata Segura, drejtoreshë e programeve për Amerikën Latine dhe Karaibet në organizatën joqeveritare International Crisis Group. Shumë venezuelianë nuk e kuptojnë më mbështetjen e pakushtëzuar të Machado-s për administratën Trump, e cila tani ka kulmuar në farsën e Çmimit Nobel.

“Shumë njerëz në Venezuelë tani e konsiderojnë atë tradhtare të vendit të saj sepse ajo vë interesat e saj personale përpara atyre të Venezuelës,” raporton Segura.

Edhe mbështetësit e saj janë të zemëruar që Machado, në dukje, ka marrë anën e qeverisë amerikane dhe nuk po mbron Venezuelën. “Për shembull, kur Uashingtoni pretendoi se shumica dërrmuese e venezuelianëve ishin njerëz të këqij dhe vinin në SHBA me qëllime të këqija. Dhe gjithashtu kur SHBA bombarduan anijet në Karaibe dhe dhjetëra venezuelianë vdiqën, ajo nuk tha asnjë fjalë.”

Edhe përpara kësaj, Machado kishte krijuar jo vetëm miq duke kërkuar vazhdimisht ndërhyrje ushtarake amerikane për të rrëzuar me forcë presidentin Nicolás Maduro. Kur ajo mbështeti sanksionet amerikane si një mjet presioni kundër qeverisë, por që kryesisht preknin popullsinë e varfër. Dhe kur së fundmi ajo u premtoi kompanive amerikane “një mundësi prej 1.7 trilionë dollarësh” me marrëveshje fitimprurëse në sektorin e naftës dhe gazit natyror dhe nxjerrjen e arit dhe burimeve të tjera minerale.

“Lufta e pakushtëzuar e María Corina Machado respektohet shumë në Venezuelë. Por ajo nuk është ndërtuese e paqes. Ajo nuk është e orientuar drejt dialogut, nuk ndërton ura,” i thotë DW-së Anja Dargatz. Ajo udhëheq zyrën kombëtare të Fondacionit Friedrich Ebert, i lidhur me SPD-në, në Venezuelë. “Prandaj Çmimi i saj Nobel për Paqe u vu pak në dyshim në Venezuelë. Unë gjithmonë citoj një grua që më tha: ‘Është çmimi i Norvegjisë, jo yni.’

Megjithatë, Dargatz përmend edhe meritat e Machado-s, e cila qëndroi e fshehur për më shumë se një vit nga frika e hakmarrjes në Venezuelë: 58-vjeçarja, një forcë kryesore politike, arriti të bashkonte opozitën para zgjedhjeve presidenciale të vitit 2024, të bënte publik mashtrimin zgjedhor për gjithë botën dhe të krijonte aleanca ndërkombëtare në mënyrë që Venezuela të mos zhdukej nga agjenda globale. Fushata e saj përfshiu gjithashtu një vizitë te Papa Leoni XIV në Vatikan.

“Machado i ka kërkuar këto aleanca kryesisht në Evropë, në rrjete të djathta, për shembull te partia e ekstremit të djathtë Vox në Spanjë. Çmimi Saharov i Parlamentit Evropian për të dhe për kandidatin presidencial Edmundo González në vitin 2024 gjithashtu u kërkua dhe u miratua kryesisht nga grupi parlamentar i djathtë,” shpjegon Dargatz.

“Por strategjia e Machado-s nuk ishte kurrë të konsolidonte aleancën e opozitës brenda Venezuelës. Ajo nuk e ka kultivuar këtë aleancë, dhe tani çdo parti vepron vetë.”María Corina Machado tani është vetëm një nga shumë udhëheqësit e opozitës, thotë Anja Dargatz. Megjithatë, fituesja e Çmimit Nobel për Paqe mund të luajë ende një rol të rëndësishëm në të ardhmen e Venezuelës: nga njëra anë, falë marrëdhënies së saj të mirë me presidentin amerikan Donald Trump, por edhe falë kontakteve të saj në Evropë. Drejtoresha e zyrës së Fondacionit Friedrich Ebert në Venezuelë kërkon që Bashkimi Evropian dhe Gjermania të zgjohen njëherë e mirë:

“Ata duhet të shpenzojnë më pak energji duke parë në topin e kristaltë të Trump-it dhe duke e interpretuar atë, dhe më shumë duke menduar vetë për atë që duan me të vërtetë. Venezuela është një shtet sovran. Vende të tjera mund të flasin gjithashtu me Karakasin, me kujdes, natyrisht. Tani ekziston një mundësi për dialog që Europa mund ta nxisë më mirë me partnerët e Amerikës së Jugut si Kolumbia dhe Brazili.” /dw

Top Channel

DIGITALB DIGITALB