Mira Murati “ia merr” Open AI-it, krijon modele që bashkëbisedojnë me njerëzit
13/05 14:17
Një libër i ri investigativ i gazetarit francez Florian Tardif, sjell një vështrim të thelluar dhe të detajuar mbi marrëdhënien mes presidentit francez Emmanuel Macron dhe bashkëshortes së tij Brigitte Macron, duke zbuluar episode nga jeta e tyre private, dinamika e pushtetit dhe ndikimi i saj në Elysee.
Libri publikohet në një moment kur çifti presidencial ndodhet në vitet e fundit të mandatit të dytë, dhe synon të analizojë jo vetëm historinë e tyre personale, por edhe mënyrën se si ajo është ndërthurur me vendimmarrjet politike të Francës gjatë dy mandateve presidenciale.
Autori përshkruan fillimet e lidhjes së tyre në Amiens, duke rikthyer historinë e njohur të takimit mes Brigitte, atëherë mësuese e letërsisë dhe Emmanuel Macron, ish-nxënës i saj. Sipas librit, kjo histori vazhdon të mbetet një nga elementet më të diskutuara të jetës publike të presidentit francez, duke ushqyer mitin dhe kuriozitetin rreth çiftit presidencial.
Një nga episodet më të detajuara në libër lidhet me një fotografi të vjetër bardhezi të gjetur rastësisht në një shtëpi në Amiens. Sipas rrëfimit, kjo fotografi ka pasur një ndikim emocional të veçantë tek Macron, duke i rikthyer kujtime personale dhe familjare, përfshirë lidhje simbolike me gjyshen e tij. Libri e përdor këtë episod për të ilustruar ndjeshmërinë personale të presidentit dhe mënyrën se si kujtimet private ndërthuren me jetën e tij publike.
Një tjetër pjesë e rëndësishme e botimit trajton incidentin e ndodhur gjatë një udhëtimi zyrtar në Azinë Juglindore në maj 2025, ku një moment mes çiftit në bordin e avionit presidencial u bë viral pas publikimit të pamjeve nga Associated Press. Pamjet pa audio shkaktuan interpretime të ndryshme në media, nga një moment i zakonshëm komunikimi deri te spekulime për një konflikt mes tyre. Elysee i ka cilësuar këto interpretime si të ekzagjeruara dhe ka theksuar se bëhej fjalë për një situatë të keqkuptuar dhe një moment privat që u nxor jashtë kontekstit.
Sipas autorit, ky incident tregon presionin e madh që jeta publike ushtron mbi çiftin presidencial, ku çdo gjest apo shprehje interpretohet menjëherë në skenën politike dhe mediatike ndërkombëtare.
Incident gjatë daljes nga avioni
Pra, kur ajo [Brigitte Macron, shënim i autorit] gjen pa dashje “një mesazh që nuk duhej ta kishte lexuar kurrë” – sipas një personi të afërt me çiftin – mesazhin e një gruaje, vështrimi i errët i së cilës mjafton për ta përpirë, ajo shpërthen. Një debat, më i gjatë dhe më i ashpër se zakonisht. Skena zhvillohet në pjesën e përparme të avionit që i çon në Azinë Juglindore. Jemi në fund të majit 2025. Dhe pas pak minutash, kjo skenë bashkëshortore do të bëhet çështje publike. Ndihmësi ushtarak mendon se incidenti ka përfunduar. Ai hap derën e avionit. Në të njëjtën lëvizje, dora e Zonjës së Parë shkon drejt fytyrës së Emmanuel Macron. Gjithçka kapet nga një kamera e Associated Press. Pamje pa zë, ose pothuajse pa zë, ku secili mund të japë interpretimin e vet. Një përplasje. Një shaka. Një moment afërsie. Një shuplakë. Kjo e fundit do të përmendet vazhdimisht, pavarësisht mohimit të prerë nga të interesuarit. “Vështirë të shihet ndryshe”, do të thoshte një ish-këshilltare. Fytyra e saj është shprehëse, sikur vetëm fjalët të mos mjaftonin. Për një kohë të gjatë, ajo ishte personi që qëndronte përpara derës së dhomës në bordin e A330 presidencial, një avion që, përveç sallës së mbledhjeve dhe zyrës, ka edhe një hapësirë me krevat dhe banjë.
“Nuk është e thjeshtë, sepse këtu hyjmë në intimitetin e tyre”, do të rrëfente ajo. “Por menduam se ishte e nevojshme.” Kjo lejonte shmangien e çdo situate delikate, përpara se ajo të kalonte kufirin e privatësisë. “Dhe nëse duhej t’u hidhnim pudër në fytyrë të gjithëve, ua hidhnim të gjithëve.” Këtë herë, pengesa u thye. Ajo që e lëndoi Brigitte-n nuk ishte aq përmbajtja e mesazhit, sesa ajo që nënkuptohej prej tij: një mundësi. Një derë gjysmë e hapur drejt një bote që ajo besonte se e kontrollonte. Asgjë konkrete, as vërtet e dënueshme, por vetëm ideja se kjo mund të kishte ekzistuar, mjaftonte. “Ajo e pa veten të anashkaluar”, do të tregonte një mike. “Dhe nga një grua shumë më e re.” Sërish mosha. Gruaja në fjalë? Golshifteh Farahani. Vetëm emri i saj tingëllon si diçka e ndaluar. Në persisht, “gol” do të thotë “lulja”. Dhe “shifteh”: “e dashuruar”. Lulja e dashuruar.
[…]
Shumë nga “versionet zyrtare” të incidentit gjatë daljes nga A330 do të bien ndesh me njëra-tjetrën. I pari: “një montazh video”. Ai do të përgënjeshtrohet shpejt nga një version i dytë, i dhënë nga ekipet e Pallatit Élysée të pranishme në Vietnam, të cilat do të shpjegojnë se bëhej fjalë vetëm për “një moment afërsie”. Vetë Emmanuel Macron do ta përdorë këtë shpjegim për të justifikuar incidentin. Por ekziston edhe një version i tretë. Ai do t’i jepet revistës Voici në qershor 2025. Presidenti i shtetit, në fakt, thuhet se kishte kërcënuar oficerët e sigurisë se do t’i lagte me një shishe uji, gjë që e kishte bezdisur Brigitte-n, ndërsa ajo sapo ishte veshur dhe po përgatitej të zbriste nga avioni. Gati një vit më vonë, ky version do të përcillet nga rrethi i afërt i Zonjës së Parë. Përpara se të korrigjohej nga vetë ajo. “Isha shumë e lodhur”, do të shpjegonte ajo, me sytë të mbrojtur nga syze me xhama të errët pas një operacioni të fundit në retinë. “Pati shumë turbulenca gjatë fluturimit, gjë që nuk më la të flija. Në atë moment nuk kisha dëshirë të zbrisja. Ai u përpoq të më bënte të qeshja, më dha ujë dhe unë e shtyva.” [Intervistë me autorin më 5 mars 2026.] Ky shpjegim do të përdorej nga rrethi i saj për ta imponuar, njëherë e mirë, këtë version si të vetmin të vlefshëm.
***
Libri ndalet gjithashtu te roli i Brigitte Macron në Elysee, duke e përshkruar atë si një figurë me ndikim të konsiderueshëm në jetën politike dhe në vendimmarrjet e presidentit. Ajo paraqitet si një këshilltare e afërt dhe një prani e vazhdueshme në jetën e tij publike, gjë që sipas autorit ka shkaktuar edhe debat brenda rrethit politik francez.
Disa ish-këshilltarë të presidentit, të cituar në libër, shprehen kritikë ndaj rolit të saj, duke sugjeruar se prania e saj në jetën politike ka qenë shpesh e diskutuar dhe herë pas here kontestuese brenda strukturës së pushtetit në Francë. Megjithatë, autorë të tjerë dhe bashkëpunëtorë të çiftit e përshkruajnë atë si një element stabilizues dhe të rëndësishëm për presidentin.
Pavarësisht këtyre debateve, libri thekson se marrëdhënia mes Emmanuel dhe Brigitte Macron ka mbetur e fortë dhe e pandryshuar ndër vite, duke përballuar presionin e madh të politikës, medias dhe opinionit publik.
Në përfundim, autori sjell edhe momente më të lehta dhe më njerëzore të jetës së çiftit, gjatë takimeve ndërkombëtare dhe vizitave zyrtare, ku Macron dhe bashkëshortja e tij shfaqen në situata më të relaksuara, duke treguar një dimension më personal të jetës së tyre përtej protokollit shtetëror dhe funksioneve zyrtare.
Top Channel
